Ảnh: Quang Phong/Báo dân tộc
Theo đề xuất của UBND TP Hà Nội, việc phát triển dự án xuất phát từ nhu cầu kiểm soát ô nhiễm không khí tại khu vực trung tâm thủ đô. Nghiên cứu của Bộ Nông nghiệp và Môi trường giai đoạn 2023-2025 cho thấy, hoạt động giao thông vận tải chiếm khoảng 25% lượng bụi PM2.5 trong thành phố, trong khi phát thải trực tiếp từ hoạt động giao thông vận tải chiếm khoảng 59% tổng lượng phát thải nội bộ của Hà Nội, theo tổng hợp các nguồn phát thải nội bộ.
Theo UBND Hà Nội, đường Vành đai 1 là khu vực lõi trung tâm của Thủ đô với nhiều cơ quan hành chính, khu dân cư, di tích lịch sử, trường học, bệnh viện và các hoạt động thương mại, dịch vụ. Việc thực hiện các giải pháp kiểm soát khí thải tại khu vực này nhằm mục đích từng bước hạn chế các phương tiện phát thải cao, thúc đẩy sử dụng phương tiện giao thông sạch và phương tiện công cộng, giúp cải thiện chất lượng không khí và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.
Theo kế hoạch, khu môi trường sẽ được triển khai theo nhiều giai đoạn. Giai đoạn thí điểm từ ngày 1/7/2026 đến ngày 31/12/2026 sẽ được thực hiện tại quận Hoàn Kiếm. Khu vực thí điểm bao gồm vùng lõi có diện tích khoảng 0,5 km2 với dân số khoảng 20.000 người, cũng như khu vực mở rộng trong tuyến bao gồm các đường Tràng Thi, Phùng Hưng, Hàng Đậu, Trần Nhật Duật, Trần Quang Khải, Tràng Tiền và Hàng Khay.
Trong giai đoạn này, ngoài các khu vực dành cho người đi bộ được chỉ định vào các buổi tối cuối tuần trong khu vực lõi, dự án chủ yếu tập trung vào các biện pháp thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang vận tải năng lượng sạch, hạn chế một số loại xe tải và xe buýt lớn trong giờ cao điểm và thúc đẩy việc sử dụng phương tiện giao thông công cộng và phương tiện phi cơ giới.
Từ năm 2027, phạm vi thực hiện sẽ được mở rộng sang quận Hoàn Kiếm, Cửa Nam. Đến năm 2028-2029, khu môi trường sẽ được thành lập trên toàn bộ khu vực Ringstrasse 1, bao gồm 9 quận với diện tích khoảng 26,07 km2 và dân số khoảng 625.000 người.
Theo các mục tiêu đề xuất trong dự án, trong giai đoạn 2026-2030, lượng phát thải CO₂ và NO₂ sẽ giảm khoảng 30% và lượng phát thải PM2.5 do hoạt động giao thông trực tiếp gây ra trong khu vực Vành đai 1 khoảng 20% so với kịch bản “kinh doanh như bình thường”. Đồng thời, dự án nhằm mục đích từng bước cải thiện cơ sở hạ tầng giao thông xanh, giao thông công cộng và hệ thống quản lý, kiểm soát khí thải phương tiện theo đúng lộ trình.
Hồ sơ trình lên hội đồng thành phố cũng cho thấy, quá trình xây dựng đề xuất dự án bao gồm việc lấy ý kiến từ các ban ngành, chính quyền và cộng đồng địa phương liên quan cũng như tham vấn ý kiến của các chuyên gia, nhà nghiên cứu và cộng đồng địa phương tại khu vực bị ảnh hưởng. Theo báo cáo của tòa soạn, 1.256 cuộc khảo sát trực tuyến đã được thực hiện trong quá trình phát triển dự án.
Ngoài ra, cơ quan xây dựng quy hoạch cũng chỉ ra một số khó khăn trong quá trình thực hiện như thiếu dữ liệu đầy đủ về kiểm tra khí thải đối với xe mô tô, xe tay ga; Hệ thống camera hiện tại không thể xác định được phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch hay phương tiện sử dụng năng lượng sạch. Cơ chế xác định phương tiện thân thiện với môi trường và một số quy định xử lý vi phạm vẫn đang được các cơ quan liên quan nghiên cứu, hoàn thiện.
Nguồn: https://baotintuc.vn/van-de-quan-tam/vung-phat-thai-thap-trong-vanh-dai-1-tiep-tuc-trinh-hdnd-ha-noi-xem-xet-20260531175819723.htm
